Waarom een coach aan tafel?

Coachen op weg naar een WIN-WIN convenant

Hoe voorkom je dat verstarring gaat overheersen, waarbij de emoties zo hoog oplopen dat negatieve escalaties bij je (echt)scheiding gaan overheersen? Wat heb je nodig om ruimte, veiligheid en vertrouwen aan tafel te krijgen? Wat hebben jij, je (ex-)partner en het team in essentie nodig om in het proces om in een constructieve samenwerking tot goede en concrete oplossingen te komen? Met afspraken die de persoonlijke belangen, de kinder- en familiebelangen en de financieel-, zakelijke belangen optimaal dienen?

Kortom: hoe bereik je een WIN-WIN convenant waar alle betrokkenen zich in kunnen vinden? Met deze en vele andere vragen, leidt de coach jullie proces in goede banen tijdens je overlegscheiding, zodat je straks in je kracht en met vertrouwen goed verder kunt met je eigen leven.

Echtscheiding en ouderschap

Figuur 1: Daar waar verstarring heerst, komt de veiligheid in het geding

Focus houden op de essenties

Tijdens een echtscheiding komen regelmatig sterke meningsverschillen voor. De emoties kunnen hoog oplopen. Een vastgelopen conflict bij een (echt)scheiding wil niemand. Dat raakt niet alleen de ex-partners, maar ook de kinderen en anderen, zoals grootouders, andere familieleden, nieuwe partners, vrienden, collega’s, ondernemingen en werkgevers. Hoe meer belangen, personen, emoties, behoeften en talloze niet-zichtbare aspecten meespelen, hoe meer interacties er plaatsvinden bij een scheiding. En: hoe moeilijker de essenties zichtbaar blijven. Toenemende gevoelens van machteloosheid, onzekerheid, irritatie, frustratie, teleurstelling, angst en twijfel hebben tot gevolg dat de communicatie steeds ingewikkelder verloopt en de kansen op een goede afloop fors kunnen afnemen.

Persoonlijke, relationele-, gezins-, familie- en sociaal-economische aspecten kunnen allemaal een rol spelen bij eventuele escalatie bij scheiding. Vaak met patstellingen, verstarring, gevoelens van tegenwerking en zelfs conflicten tot gevolg. De begeleiding door advocaten en mediators die zich alleen richten op jullie onderlinge relatie, de juridische onderbouwing of de financiën, stagneert regelmatig. Dit blijkt uit het grote aantal vastlopende mediations en de daaruit voortvloeiende aanvragen van procedures bij de rechtbanken.

Daarom de coach

Het overlegscheidingsteam, bestaande uit de collaborative professionals van de VVCP, helpen jou en je (ex-) partner door de belangrijkste persoonlijke en zakelijke aspecten in een vroeg stadium te betrekken. De neutrale positie, de methodes en tools van de coach, maken dat zij of hij een strategische sleutelrol inneemt om de veiligheid, openheid en vertrouwen vanuit meerdere perspectieven te herstellen. Hierdoor ontstaan ruimte voor overleg en meer vrijheidsgraden om tot oplossingen te komen. De coach stuurt in het proces, de communicatie en in het team, zodat er een constructief gespreksklimaat ontstaat. De coach brengt balans en ondersteuning voor jou en je (ex-) partner aan tafel. De doelgerichte begeleidingsaanpak van de overlegscheiding richt zich op het geheel van aspecten die relevant en van belang zijn op weg naar een WIN-WIN-convenant.

Drie fasen van veilig contact maken naar afspraken

Er zijn drie fasen te onderscheiden, waarin de coach nauw betrokken is. Het effect is dat een veilig en vertrouwd gevoel tussen de (ex-)partners kan herstellen met ruimte om constructief overleg mogelijk te maken. Deze fasen zijn:

  1. veilig contact,
  2. kennismaken,
  3. verbinden.
     

Fase 1. Veilig contact

De eerste fase in je overlegscheiding is primair gericht op het bereiken van een veilige basis voor alle gesprekspartners en vormt een cruciaal begin van (herstel van) veiligheid en vertrouwen: de rigiditeit vermindert en er wordt ruimte gecreëerd.

  1. De coach geeft inzichten om (opnieuw) goed naar elkaar te luisteren in je scheiding. Dankzij deze heropening in het contact, komt er vaak ruimte voor het herkennen en erkennen van de betekenis van elkaars gedachten, emoties, behoeften en gedragingen;
  2. De coach onderzoekt welke aspecten van belang zijn en op welk vlak. Welke miskenningen vormen een bron van onvrede, teleurstelling of boosheid. Welke erkenning is nodig?
  3. Het objectiveren van de verschillende veiligheidshechting (safe attachment) verheldert wat ieder specifiek nodig heeft om zich voldoende veilig te voelen en met vertrouwen met elkaar in gesprek te gaan. Ook het team kan hiermee de juiste communicatiestijlen kiezen en valkuilen in het proces vermijden.
     

Fase 2. (Hernieuwd) kennismaken

In tweede fase wordt de inhoud onderzocht, en de impact op wat jullie elk belangrijk vinden.

  1. Het doel is het bereiken van inzicht in foutieve aannames en het vaststellen van relevante feiten. Aannames kunnen immers sterk emotioneel gekleurd zijn en de vastgestelde feiten vertroebelen.
  2. Het onderzoek richt zich diepgaander op de impact die de vastgestelde feiten uit de eerste stap van de kennismaking hebben op jullie waarden, normen en gedragspatronen. Doordat er een dieper inzicht ontstaat in elkaars geschonden waarden en de betekenis die daarvan, ontstaat makkelijker wederzijds begrip. Je mag van de coach een optimale en waardenvrije begeleiding verwachten.
     

Fase 3. Nieuwe verbinding

De derde fase betreft het verbinden van de waarden van waaruit oplossingsrichtingen vorm kunnen krijgen. Zeker in het belang van kinderen is het aan te bevelen om verbindende (opvoedings)waarden als een richtinggevend baken naar de toekomst te zie . Een cruciaal onderdeel bij deze verbinding is het ‘contract-eren’. De coach en de overige teamleden werken met jullie aan bilaterale afspraken, waarbij vraag, aanbod en grenzen voortdurend op elkaar afgestemd worden vanuit de basis van deze verbindende waarden. We noemen dit: samenwerken in de winnaarsdriehoek (zie figuur 2)

Voor het geval afspraken niet nagekomen (kunnen) worden, spreekt de coach met jullie af op welke constructieve en lerende manier je dit kunt oplossen. Dus in plaats om via activeren van een strafsysteem elkaar te bevechten, maak je afspraken om te kunnen samen werken door elkaar herstelkansen (activeren van een beloningsysteem) te bieden. Zo nodig en vanuit een breder perspectief, kunnen de kinderen, eventueel nieuwe partners, en zo nodig andere familieleden, worden betrokken om een steunsysteem te realiseren dat ertoe bijdraagt dat (nieuwe) negatieve escalaties tijdig herkend worden.

De winnaarsdriehoek

Figuur 2: De winnaarsdriehoek

Voorbeeld

Hans (45) is ondernemer, vader van twee dochters van zes en acht jaar oud en heeft een nieuwe relatie. Jolanda (41), de moeder, woont inmiddels in de 30 kilometer verder bij haar ouders in de buurt. Hans en Jolanda willen co-ouderschap overeengekomen, maar vanwege haar internationale baan, lijkt de zorg van de kinderen bij Hans te komen liggen. Jolanda heeft spanningsklachten, nu de kinderen haar hebben verteld dat zij bij hun vader veel alleen zijn omdat hij druk is met de zaak en graag bij haar willen wonen. Jolanda heeft dit bespreekbaar gemaakt, maar dat heeft geleid tot een heftige ruzie. De spanning is ook voor de kinderen voelbaar en de overdrachten gaan steeds moeilijker. De gesprekken over de financiële en zakelijke afwikkeling verlopen ook steeds en steeds stroever. De advocaat van Jolanda stelt voor om Hans en Jolanda via de overlegscheidingsmethode te begeleiden.

In de overlegscheiding onderzoekt de coach de essentie van de verstarring, stelt de mate van escalatie vast en stelt vast dat het conflict breder ligt. Ook de vader van Hans speelt een rol op de achtergrond. De coach gaat kernachtig te werk en gebruikt methoden om de communicatie en samenwerking tussen de Hans en Jolanda te bevorderen. De coach herstelt de veiligheid stapsgewijs met als doel: wederzijdse (h)erkenning.

De feiten worden geïnventariseerd en via een kernwaardenonderzoek worden de waarden van Hans en Jolanda inzichtelijk gemaakt. Voor Jolanda blijken dit ‘veiligheid en zorgzaamheid’ te zijn en voor Hans ‘verbondenheid en veiligheid’. Beide ouders en hun partners erkennen elk de wederzijdse kernwaarden en verbinden zich in de gezamenlijke waarden: 1. veiligheid, 2. verbondenheid en 3. zorgzaamheid.  De coach heeft met Hans en Jolanda een richtinggevende basis gevonden, waar zij tijdens het  bespreken van het ouderschapsplan en de financieel zakelijke afwikkelingen telkens op kunnen terugvallen.

Conclusie

Een (echt)scheiding is voor velen een spannende periode, soms zo stressvol dat deze zelfs ziekmakend kan zijn. Hoewel een scheiding in eerste instantie een gesprek is tussen jou en je (ex-) partner kan de coach een belangrijke strategische rol spelen. Een scheiding, waarbij kinderen, (grote) financiële, zakelijke en andere belangen bijeenkomen, vraagt een benadering waarin alle aspecten aan de orde kunnen komen. De overlegscheiding is een van krachtigste vormen van preventieve mediation bij scheiding: voorkomen dat er conflicten ontstaan.

Bij escalatie en conflictscheidingen, kunnen er vele aanleidingen zijn die tot de verstarring geleid hebben en samenwerking en constructieve besprekingen in de weg staan. Het gevolg is dan vaak destructief gedrag, waardoor het gevoel van veiligheid afneemt. Het volgens afgesproken regels oplossen, of denken dat goede afspraken zomaar werken, is een miskenning van het werkelijke conflict. De praktijk laat juist vaak verstarring zien en waar verstarring heerst, worden geen waarden meer gezien.

Waarom een coach?

De coach is de strategische gesprekspartner die ruimte, (herstel van) veiligheid en vertrouwen en beweging brengt, die ondersteunt, die stuurt in de communicatie en in het proces. Die je een waarden gedreven route biedt, met een positief perspectief voor je toekomst.

Delen via socialmedia